Welcome to Qaraqalpaqstan Respublikası statistika basqarması   Click to listen highlighted text! Welcome to Qaraqalpaqstan Respublikası statistika basqarması Powered By GSpeech

Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń qararı

Muhammed al-Xorezmiy, Ahmed Farǵaniy, Ábu Rayxan Beruniy, Mırza Uluǵbek sıyaqlı ullı babalarımız negizin salǵan matematika páni ilim hám texnikanıń zamanagóy tarmaqlarınıń jedel  rawajlanıwı múnásibeti menen házirgi kúnde jáne de úlken áhmiyetke iye bolmaqta. Ásirese onıń roli  málimleme-kommunikaciya texnologiyaları, medicina, biologiya, sanlı ekonomika tarawında hám basqa da kóplegen tarawlarda arttı.

Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyasınıń V.I.Romanovskiy atındaǵı Matematika institutı (keyingi orınlarda – Institut) óz jumısı dawamında matematika ilimin rawajlandırıwǵa, respublika ushın joqarı qánigelikke iye kadrlardı tayarlawǵa sezilerli úles qostı hám matematikalıq izertlewlerdiń dúnya dárejesinde tán alınǵan oraylarınan birine aylandı.

Institutta funkcionallıq analiz, differencial teńlemeler, itimallıq teoriyası jáne algebra boyınsha ilimiy mektepler qáliplesti hám tabıslı rawajlanbaqta. Xızmetkerlerdiń ilimiy izertlewleri bes márte Ózbekstan Mámleketlik sıylıǵına iye boldı, 12 belgili ilimpaz Ózbekstan Ilimler akademiyasınıń haqıyqıy aǵzalıǵına hám abıraylı Pútkil jer-júzilik ilimler akademiyası (TWAS)  na saylanǵan.

Bonn, Kembridj, Parij, Seul, Santyago de Kompastela universitetleri hám basqa da ilimiy oraylardıń ilimpazları menen birgelikte qospa ilimiy joybarlar ámelge asırılmaqta. Institutta mámleket universitetleri, mektepler hám akademiyalıq liceylerde lekciyalar oqıw hám arnawlı kurslardı ótiw, sonday-aq, magistrlik dissertaciyalarǵa basshılıq etiw ámeliyatı keńnen engizilgen. Búgingi kúnde ilimiy xızmetkerlerdiń ortasha jası 47 jastı, ilimiy dárejeli ilimiy xızmetkerlerdiń úlesi bolsa 87,0 procentti quramaqta.

Sonıń menen birge, hár tárepleme tallawlar  bir qansha sistemalı wazıypalardı anıqladı. Olardıń ámelge asırılıwı Instituttıń ilimiy joybarlardı xatlawdan ótkeriw, bar ilimiy potencialdan joqarı dárejede paydalanıw hám onı rawajlandırıwǵa baylanıslı jumıslardı túp-tiykarınan jetilistiriwdi, izertlewlerdi engiziw nátiyjeliliginiń ámeliy indikatorları hám maqsetli kórsetkishleri islep shıǵılıwın Ózbekstan Ilimler akademiyası tárepinen jáne de anıq muwapıqlastırıwdı, sonday-aq mámleket tárepinen qollap-quwatlaw ilajların talap etedi.

Matematikalıq bilimdi hám ilimdi bunnan bılay da rawajlandırıw, fundamental izlew hám ámeliy ilimiy izertlewler júrgiziw, joqarı bilimlendiriwden keyingi bilimlendiriw institutlarınıń jumısı hám ilimiy qánigelerdi tayarlawdıń nátiyjeliligin támiyinlew, ilim, ekonomika tarmaqları hám óndiristiń integraciyasın bekkemlew, dúnyanıń jetekshi ilimiy orayları hám universitetleri menen xalıqaralıq ilimiy-texnikalıq birge islesiwdi rawajlandırıw boyınsha kompleksli ilajlardı ámelge asırıw maqsetinde:

  1. Institut jámáátiniń matematika ilimin rawajlandırıwǵa, ilim hám bilimlendiriwdiń integraciyasın bekkemlewge, joqarı qánigelikke iye kadrlardı tayarlawǵa hám Watanımızdıń matematika mektepleriniń tabısların úgit-násiyatlawǵa baǵdarlanǵan jumısı qollap-quwatlansın.
  2. Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyasınıń Matematika ilimin rawajlandırıw hám instituttıń jumısın jetilistiriwdiń tómendegi áhmiyetli wazıypalardı ámelge asırıwdı názerde tutatuǵın maqsetli baǵdarlamasın (keyingi orınlarda – Maqsetli baǵdarlama)1-qosımshaǵa muwapıq tastıyıqlaw haqqındaǵı usınısı qabıl etilsin:

ilimniń túrles tarawlarında hám ekonomika tarmaqlarında ilimiy nátiyjelerden paydalanıw , sonday-aq, Instituttıń belgili bir ilimiy baǵdarların fundamental izleniwlerden  ámeliy izertlewlerge qayta baǵdarlaw baǵdarlamaların islep shıǵıw;

2020-2022-jıllarda ekonomika tarmaqları hám sociallıq taraw ushın matematika boyınsha joqarı mamanlıqqa iye qánigelerdi tayarlaw ilajları baǵdarlamasın islep shıǵıw;

ilimiy nátiyjeler keńnen dodalanıwın hám zamanagóy ilimniń jetiskenliklerin ǵalaba en jaydırıwdı shólkemlestiriw. Institut qollanbalarınıń turaqlı túrde jańalanıp turatuǵın elektron maǵlıwmatlar bazasın jaratıw;

ilimiy-izertlew jumısınıń bilimlendiriw procesi menen baylanısların bekkemlew. Mırza Uluǵbek atındaǵı Ózbekstan Milliy universiteti, Muhammed al-Xorezmiy atındaǵı Tashkent málimleme texnologiyaları universiteti studentleri hám Institut xızmetkerleriniń tájiriybe  start-up joybarlarınıń ámelge asırılıwına járdemlesiw;

Matematika tarawında jáhán ilimiy orayları, sonıń ishinde ǴMDA, Evropa, Amerika hám Aziya mámleketleriniń jetekshi universitetleri menen birgelikte izertlewlerdi shólkemlestiriw;

baspa jumısın jaqsılaw hám materiallardı járiyalawda belsendilikti arttırıw. Inglis tilindegi «Ózbekstan matematika jurnalı» ilimiy basılımınıń jumısın jetilistiriw;

qarjılandırıw sistemasın jetilistiriw, qárejetlerdi optimallastırıw hám Instituttıń materiallıq-texnikalıq bazasın bekkemlew. Infrastrukturanı modernizaciyalaw. Xızmetkerler ushın jumıs sharayatların jaqsılaw hám olardı materiallıq jaqtan xoshametlew sistemasın jetilistiriw. Hár jılǵı «Ilim jetekshisi» respublikalıq tańlawın ótkeriw.

Maqsetli baǵdarlamanıń tolıq orınlanıwın támiyinlew, Instituttıń jumısı nátiyjeliligin arttırıwǵa tosqınlıq etip atırǵan faktorlardı saplastırıw boyınsha muwapıqlastırılǵan hám aldın alıwshı ilajlardıń kóriliwi ushın Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyasınıń prezidenti B.S.Yuldashevqa hám vice-prezidentlerge jeke juwapkershilik júklensin.

  1. 2020-2024-jıllarda Instituttıń ilimiy-izertlew jumıslarınıń baǵdarlaması 2-qosımshaǵa muwapıq tastıyıqlansın.

Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyası Innovaciyalıq rawajlanıw ministrligi, mápdar ministrlikler hám uyımlar menen birgelikte Instituttıń ilimiy baǵdarlarına muwapıq hár jılı Instituttıń ilimiy-izertlew jumıslarınıń kalendar baǵdarlamalarınıń islep shıǵılıwın hám tastıyıqlanıwın támiyinlesin.

  1. Ózbekstan Respublikası Xalıq bilimlendiriw ministrligi, Joqarı hám orta arnawlı bilimlendiriw ministrligi, Ilimler akademiyası hám Instituttıń sabaqlıqlar, oqıw hám kórgizbeli qollanbalar, sonıń ishinde, elektron sabaqlıqlar, oqıw kórgizbeli qurallardı Instituttıń ekspertlik juwmaǵınan keyin járiyalaw, bilimlendiriw mákemelerinde matematika pánlerin oqıtıw, matematika olimpiyadaların ótkeriw tártibin jetilistiriw boyınsha bir ay múddette usınıslar kirgizsin.
  2. Ózbekstan respublikası Ilimler akademiyası ilimiy-izertlew mákemeleriniń jumısın basqarıw boyınsha aldıńǵı sırt el tájiriybesin úyreniw tiykarında bir ay múddette:

Maqsetli indikatorlar tiykarında Ilimler akademiyası sistemasına kiretuǵın ilimiy-izertlew mákemeleriniń ilimiy bólimleri hám xızmetkerleriniń jumısın bahalaw normaların islep shıqsın;

Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyası sistemasındaǵı ilimiy-izertlew mákemeleriniń basshıların lawazımǵa tayınlaw hám lawazımnan azat etiw tártibin belgilew boyınsha tiykarlanǵan usınıslar kirgizsin.

  1. Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyasınıń Instituttıń 2021-jılǵa shekemgi maqsetli kórsetkishlerin (indikatorların) (keyingi orınlarda – Maqsetli kórsetkishler) 3-qosımshaǵa muwapıq tastıyıqlaw haqqındaǵı usınıslarına kelisim berilsin.

2020-jıldan baslap ilimiy laboratoriyalar hám ilimiy xızmetkerlerdiń jumısı reyting sisteması tiykarında hár jılı Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyası Prezidiumınıń qararı boyınsha shólkemlestiriletuǵın arnawlı komissiya tárepinen bahalanatuǵını belgilensin.

  1. Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyası, «El-yurt umidi» fondı hám Ózbekstan Respublikası Innovaciyalıq rawajlanıw ministrligi Instituttıń ilimiy xızmetkerleriniń 4-qosımshaǵa muwapıq sırt ellerdiń jetekshi ilimiy oraylarında qánigeligin arttırıwın támiyinlesin.

Ózbekstan Respublikası Ministrler Kabineti janındaǵı «El-yurt umidi» fondı jáne Ózbekstan Respublikası Innovaciyalıq rawajlanıw ministrligi janındaǵı Innovaciyalıq rawajlanıw hám novatorlıq ideyalardı qollap-quwatlaw qorınıń qarjıları Instituttıń ilimiy xızmetkerleriniń qánigeligin arttırıwdı qarjılandırıwshı dárekler etip belgilensin.

  1. Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyası, Ózbekstan Respublikası Innovaciyalıq rawajlanıw ministrligi hám Qarjı ministrliginiń 2020-jıl 1-yanvardan baslap Ózbekstan Respublikası Mámleketlik byudjeti qarjıları esabınan qarjılandırılatuǵın joqarı bilimlendiriwden keyingi bilimlendiriwde stajyor-izertlewshiler institutın (keyingi orınlarda – stajyor-izertlewshiler institutı) shólkemlestiriw haqqındaǵı usınısına kelisim berilsin.

Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyası Ózbekstan Respublikası Innovaciyalıq rawajlanıw ministrligi menen birgelikte Institutqa joqarı bilimlendiriwden keyingi bilimlendiriw institutında oqıw ushın ajıratılatuǵın qabıllaw kvotasınıń yarımınan kem bolmaǵan muǵdardaǵı qabıllaw kvotası stajyor-izertlewshiler institutı ushın ajıratılıwın támiyinlesin.

 

  1. Institut strukturasına:

ótkeriletuǵın ilimiy izertlewlerdiń nátiyjeliligin  arttırıw, ilimiy qánigelerdi tayarlaw, ilimiy-izertlew jumısın bilimlendiriw procesi menen integraciyalastırıwdı támiyinlew ushın juwapker bolǵan Instituttıń ilimiy basshısı – direktordıń ilim boyınsha orınbasarı lawazımı;

algebra hám onıń qollanılıwı, differencial teńlemeler hám onıq qollanılıwı, sızıqsız sistemalar, dinamikalıq sistemalar hám olardıń qollanılıwların matematikalıq modellestiriw, stoxastikalıq tallaw, medicinalıq-biologiyalıq informatika, esaplaw matematikası baǵdarları boyınsha ilimiy laboratoriyalar kirgizilsin.

Institut strukturasında yuridikalıq shaxs shólkemlestirmey Jas matematiklerdiń oqıw orayı shólkemlestirilsin, oǵan tómendegi wazıypalardı ámelge asırıw júklensin:

 

ulıwma bilim beriw mektepleri hám liceylerdiń oqıwshıları, joqarı bilimlendiriw mákemeleriniń studentleri hám doktorantlar ushın matematika boyınsha oqıw kursların shólkemlestiriw;

Ózbekstannıń saylandı komandasın xalıqaralıq matematika olimpiadalarına tayarlaw ushın zárúr sharayatlar jaratıw;

qábiletli jaslardı saylap alıw hám maqsetli tayarlaw processlerine oqıtıwdıń zamanagóy usılların hám pedagogikalıq innovaciyalardı engiziw;

jetekshi ilimpazlar hám joqarı mamanlıqqa iye qánigelerdi. sonıń ishinde, sırt el ilimpazları menen qánigelerin bilimlendiriw procesine tartıw.

  1. Instituttıń jańalanǵan strukturası 5-qosımshaǵa muwapıq tastıyıqlansın. Ilimiy keńes hám Jas ilimpazlar keńesi quramı Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyası prezidenti menen kelisilgen halda tastıyıqlanatuǵını maǵlıwmat ushın qabıl etilsin.
  2. 2020-jıl 1-yanvardan baslap Institut xızmetkerleriniń miynetine haqı tólew, imaratlar hám obektlerdi saqlaw qárejetlerin qarjılandırıw, sonday-aq, aǵımdaǵı qárejetlerin qaplaw Ózbekstan Respublikası Mámleketlik byudjeti qarjıları esabınan ámelge asırılatuǵın belgilep qoyılsın.
  3. Tómendegiler Institut jumısın qarjılandırıw dárekleri etip belgilensin:

Ózbekstan Respublikası Mámleketlik byudjeti qarjıları;

xalıqaralıq qarjı institutları hám basqa da institutlar, sırt el shólkemleriniń grantları sheńberinde túsetuǵın qarjılar;

xojalıq jumısınan túsetuǵın qarjılar;

nızam hújjetlerinde qadaǵan etilmegen basqa da dárekler.

  1. Ózbekstan Respublikası Qarjı ministrligi Innovaciyalıq rawajlanıw ministrligi menen birgelikte Institutqa fundamental izertlewlerdiń ilimiy-texnikalıq joybarların ámelge asırıw ushın ajıratılǵan byudjet qarjıları usı qarar tapsırmalarınan kelip shıqqan halda talap etiletuǵın qosımsha byudjet qarjılarınıń bir bólegin qaplawǵa baǵdarlanıwın támiyinlesin.
  2. Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyası, Innovaciyalıq rahajlanıw ministrligi, Ekonomika hám sanaat ministrligi, Investiciyalar hám sırtqı sawda ministrligi, Qarjı ministrliginiń Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2017-jıl 1-noyabrdegi PQ-3365-sanlı qararına muwapıq 2020-jılda Institut imaratın (keyingi orınlarda – obekt) iri ońlaw, sonday-aq, onıń materiallıq-texnikalıq bazasın bekkemlew haqqındaǵı usınısına kelisim berilsin.
  3. Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyası eki ay múddette:

obekt boyınsha joybarlaw-smeta hújjetlerin tayarlasın hám olardıń belgilengen tártipte ekspertizadan ótkeriliwin támiyinlesin;

Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyasınıń Ábu Rayxan Beruniy atındaǵı Shıǵıstanıw institutı Biybaha qoljazbalar orayınıń imarat hám obektleriniń bosatılıwın támiyinlesin.

 

  1. Ózbekstan Respublikası Ekonomika hám sanaat ministrligi, Investiciyalar hám sırtqı sawda ministrligi Ózbekstan Respublikası Ilimler akademyasınıń tiykarlanǵan buyırtpaları tiykarında 2020-jılǵı Ózbekstan Respublikasınıń Investiciyalıq baǵdarlamasın qáliplestiriwde obektti iri ońlaw ushın tastıyıqlanǵan joybarlaw-smeta hújjetlerine muwapıq kapital qoyılmalardıń tiyisli limitlerin názerde tutsın.
  2. Ózbekstan Respublikası Qurılıs ministrligi obektte iri ońlaw hám qurılıs-montajlaw jumısları orınlanıwınıń sapası ústinen mámleketlik arxitektura-qurılıs qadaǵalawın ornatsın.
  3. Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyası:

bir ay múddette – belgilengen tártipte Institut ustavın tastıyıqlasın hám onıń mámleketlik dizimnen ótkeriliwin támiyinlesin;

Instituttıń zamanagóy kompyuter úskeneleri hám basqa da shólkemlestiriwshilik texnika menen, sonıń ishinde, Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyasınıń ilimiy-izertlew mákemeleriniń obektlerin satıwdan túsetuǵın byudjetten tısqarı qarjılar esabınan tolıqtırılıwın támiyinlesin;

eki ay múddette – mápdar ministrlikler hám uyımlar menen birgelikte nızam hújjetlerine usı qarardan kelip shıǵatuǵın ózgerisler hám qosımshalar haqqında Ózbekstan Respublikası Ministrler Kabinetine usınıslar kirgizsin.

  1. 2019-jıl 24-mayda ilimiy jámáátshilik hám joqarı bilimlendiriw mákemeleriniń rektorları menen ótkerilgen ushırasıwda belgilengen wazıypalardan kelip shıǵıp Ilim hám texnologiyalar boyınsha respublikalıq keńes (keyingi orınlarda – Respublikalıq keńes)shólkemlestirilsin hám oǵan tómendegi wazıypalar júklensin:

ilim hám texnologiyalar tarawında birden-bir mámleketlik siyasattı qáliplestiriw, sonıń ishinde, ilim hám bilimlendiriw tarawında ámelge asırılıp atırǵan reformalardı muwapıqlastırıw, ilim hám texnologiyalar tarawın jedel rawajlandırıw boyınsha ámeliy ilajlardı islep shıǵıw, olardıń orınlanıwı nátiyjeliligin támiyinlew;

ilimiy-texnikalıq  siyasat strategiyasın, ilimiy-innovaciyalıq infrastrukturanı rawajlandırıwdıń áhmiyetli baǵdarların qáliplestiriw hám tastıyıqlaw boyınsha usınıslardı islep shıǵıw;

ilimiy-texnikalıq joybarlardıń mámleketlik maqsetli baǵdarlamaların tastıyıqlaw hám olardıń ámelge asırılıwı boyınsha tásirsheń qadaǵalawdı támiyinlew;

hár jılǵı ilimiy-izertlew jumıslarınıń baǵdarlamaların, sonday-aq, ilimiy-izertlew jumısı Ózbekstan Respublikası Mámleketlik byudjeti qarjılarınan tikkeley qarjılandırıw esabınan ámelge asırılatuǵın ilimiy-izertlew mákemeleriniń maqsetli indikatorların tastıyıqlaw;

ilim hám texnologiyalardı rawajlandırıwdıń áhmiyetli baǵdarları boyınsha milliy laboratoriyalar sistemasın qáliplestiriw, sonday-aq, ilimiy-izertlew mákemeleriniń materiallıq-texnikalıq bazasın bekkemlew, olardı zamanagóy laboratoriyalıq asbap-úskeneler menen tolıqtırıw hám komplektlewshi jáne jumsalatuǵın materiallar menen izbe-iz támiyinlew boyınsha ámeliy ilajlardı islep shıǵıw;

ilim hám texnologiyalar tarawında mámleketlik ilimdi dúnyalıq jetiskenlikler menen úylestiriw, ilimiy potencial hám innovaciyalıq rawajlanıwdı reyting bahalawda mámlekettiń imidjin, sonıń ishinde, ilimiy qollanbalardı jedel kommerciyalastırıw ushın zárúrli sharayatlardı jaratıw arqalı arttırıw;

ilimiy-izertlew, bilimlendiriw hám joybarlaw-konstruktorlıq mákemeleri, sonday-aq, sanaat kárxanaları hám kommerciyalıq strukturalar tárepinen paydalanıw maqsetinde eń jańa ilimiy-texnikalıq qollanbalar haqqındaǵı aldınǵı sırt el tájiriybesin izlew, ulıwmalastırıw, tallawdıń mámleketlik málimleme-tallaw sistemasın jaratıw, Ózbekstandı rawajlandırıw ushın ilimiy-texnikalıq potencialdıń zamanagóy málimleme-resurs bazasın qáliplestiriw;

ayrıqsha mámleketlik áhmiyetke iye bolǵan jáne ilim hám innovaciyalıq rawajlanıw tarawın reformalaw dawamında kelip shıǵatuǵın áhmiyetli máseleler hám mashqalalardı dodalaw, sonıń ishinde, ǵalaba túrde dodalaw;

ilim hám texnika tarawında Mámleketlik sıylıqtı beriwge  baylanıslı máselelerdi kórip shıǵıw hám usınıslar tayarlaw.

  1. Ózbekstan Respublikası Innovaciyalıq rawajlanıw ministrligi, Joqarı hám orta arnawlı bilimlendiriw ministrligi Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyası menen birgelikte bir ay múddette Ózbekstan Respublikası Ministrler Kabinetine:

Ilim hám texnologiyalar boyınsha respublikalıq keńestiń jeke quramın hám Keńes haqqındaǵı rejeni tastıyıqlawdı názerde tutatuǵın Húkimet qararınıń joybarın;

Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2017-jıl 30-noyabrdegi PQ-3416-sanlı qararı menen shólkemlestirilgen Ilimiy-texnikalıq málimleme orayın qánigeli kadrlar menen tolıqtırıw hám onıń jumısın jedellestiriw boyınsha usınıslardı kirgizsin.

  1. Usı qarardıń orınlanıwın qadaǵalaw Ózbekstan Respublikasınıń Bas ministri A.N.Aripovqa, Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń keńesgóyi A.A.Abduvaxitovqa, Ózbekstan Respublikası Ilimler akademiyası prezidenti B.S.Yuldashevqa júklensin.

Qarardıń orınlanıwı Ilim hám texnologiyalar boyınsha respublikalıq keńestiń májilislerinde 2019-jıl sentyabr hám dekabr aylarında jáne 2020-jıl aprel ayında kórip shıǵılsın.

 

Ózbekstan Respublikası                        Prezidenti Sh.MIRZIYoEV

 

Tashkent qalası,                                      2019-jıl 9-iyul

ÓzA

Tugmani bosing Tinglash